In Europa staan volgens de Europese Unie meer dan 90 miljoen lantaarnpalen. En daarvan is driekwart ouder dan 25 jaar. In bepaalde steden gaat de helft van het energiebudget naar lantaarnpalen. Alleen al het vervangen van de conventionele lichtbronnen door energiebesparende varianten zou 2 miljard euro opleveren. Slimme lichtmasten kunnen echter veel meer en zijn ook de lantaarnpalen voor in de toekomst.

De functie van de lantaarnpaal is veranderd
Met de komst van elektriciteit in de 19de eeuw werden de gaslampen vervangen. De eerste Nederlandse plaats met elektrische straatverlichting was in 1886 in Nijmegen. De enige functie van een lantaarnpaal was dan om de straat of park te verlichten. Rond het begin van de 21ste eeuw vindt de Europese Unie dat daar verandering in komen. De EU gebruikt de slogan ‘a dozen things you can do with a humble lamppost that has nothing to do with light’ in een plan om 10 miljoen lantaarnpalen op te waarderen, door ze niet alleen te voeden uit zonnestroom, maar ze tevens diverse andere draadloze taken te geven, de ‘slimme’ lantaarnpalen zijn in opmars.

In Nederland
In Nederland staan 3,5 miljoen lichtmasten in de openbare ruimte. De verandering is dat lichtmasten niet alleen licht kunnen geven maar er met de nieuwe technieken veel meer mogelijkheden hebben. Mogelijkheden als:
-Integratie van sensoren. Sensoren, die via het 5G-netwerk data doorsturen over de hoeveelheid verkeer meten en daarop de sterkte van de verlichting aanpassen of een slimme lantaarnpaal die aangaat zodra er een fietser in het donker op het fietspad fietst. Verder kunnen slimme lantaarnpalen gratis wifi-netwerken herbergen of de veiligheid van burgers te bewaken, door belangrijke informatie te delen via schermen en luidsprekers. Of sensoren die de luchtkwaliteit meten of informatie verzamelen over ondergelopen straten, sensoren die geluid meten en een seintje geven als het geluid boven een bepaald niveau komt, sensoren die de temperatuur van het wegdek meten om te kunnen bepalen wanneer er (preventief) gestrooid moet worden, sensoren die meten of een afvalbak vol is of sensoren die de CO2 uitstoot meten;
-Radar. De lantaarnpalen gebruiken radar om voertuigsnelheden te meten om op grond daarvan de verkeerslichten te besturen;
-Ledlampen. De conventionele lampen worden vervangen door slimme en zuinige LED-armaturen.
Zij moeten voor een energiebesparing van meer dan 50 procent gaan zorgen. De slimme lantaarnpalen kunnen op afstand gedimd worden en als er een calamiteit is, kan de gemeente op afstand op die plek de verlichting eveneens op maximaal zetten;
-oplaadpunt. De lichtmasten worden oplaadpunten voor elektrische auto’s.

5G in 2022
De introductie van 5G op Europees niveau zal in 2022 onherroepelijk leidden tot een toename van het aantal antennes voor mobiele communicatie waar nu al op ingespeeld wordt door het vervangen van de straatverlichting in Nederland. Door de hogere frequentie waarmee de 5G-technologie zal gaan werken, vraagt het om een veel fijnmaziger netwerk van antennes dan de voorgangers 2G, 3G en 4G, wat neerkomt op een lantaarnpaal per zes Nederlanders. In 2019 is 5G in Nederland landelijk al actief op de 4G+ techniek en de 700 MHz band. Veel steden maken hier al gebruik van.

Eén lantaarnpaal per zes Nederlanders
Daarom hebben de drie bedrijven hun ogen laten vallen op de lantaarnpalen waarvan er in Nederland meer dan 3 miljoen staan. Dat is er één per zes inwoners. De extra toepassingen worden ondergebracht in een modulaire cassette bovenop de lantaarnpaal, zodat er gemakkelijk aanpassingen kunnen worden gemaakt als de techniek zich verder ontwikkelt en zich nieuwe mogelijkheden voordoen.

Nadelen
Grote zorg onder inwoners is dat de nieuwe, ‘slimme’ straatlantaarns gaan werken op de nieuwe technieken voor de mobiele communicatie, met 5G.

5G
5G gaat gebruik maken van hogere frequenties met kortere golflengten (millimetergolven) dan de al bestaande antennes. De hogere frequenties die dit geven hebben een kleiner bereik en er zijn dan ook miljoenen kleine antennes nodig, die geplaatst worden in de omgeving van woningen zoals op lantaarnpalen maar ook aan openbare gebouwen, scholen, in openbare parken en bijv. bij bushaltes. In lokale stedelijke gemeenschappen zou er ongeveer om de 150 meter langs elke straat een antenne staan, want een gebruiker moet altijd oogcontact hebben met een 5G-zender om een snelle verbinding te kunnen leggen. Line of sight* wordt dit genoemd en iedereen die in de bundel staat wordt of je nu wil of niet ‘bestraalt’.

*Light of sight, is de techniek van de 26 gigahertz frequentie, die gebruikt wordt voor 5G. Deze technologie heet ‘multiple input multiple output’, of MIMO en de gebundelde krachtige laserstraal van enkele meters, wordt gericht op het te bedienen apparaat. De laserstraal wordt a.h.w. vastgezet op een 5G apparaat en de straal volgt elke beweging om verbinding te blijven houden. MIMO heeft de mogelijkheid om meerdere stromen te verzenden met dezelfde tijd- en frequentie en wanneer iemand tussen een actieve smartphone en het basisstation loopt, en in het overbevolkte Nederland is bijna nooit iemand alleen op straat, wordt de persoon dus ongevraagd gelaserd. Fietsers, voetgangers, kinderen en ouders met de kinderwagen bijvoorbeeld. In een menigte, zullen meerdere stralen elkaar overlappen en zijn niet te mijden. Voor een groot bereik worden 700 MHz zenders op masten ingezet die over honderden meters tot enkele kilometers bereik geven. Hier wordt gebruik gemaakt van een antenne-array zijn. Een antenne-array is een samenstel van een aantal zend- of ontvangstantennes, om voor een bepaalde frequentie een optimale energieoverdracht in een of meer richtingen te bewerkstelligen. Met de MIMO techniek wordt het mogelijk gemaakt om meerdere zendantennes te gebruiken voor bundelvorming en/of meerdere ontvangstantennes te gebruiken en de ontvangen signalen slim te combineren.

Stralingsintensiviteit wordt veel hoger
Dit geeft elektromagnetische velden (of straling) die tientallen- tot honderden malen meer en krachtiger zijn dan de niveaus van de huidige basisstations en betekent tevens dat bijna iedereen in de buurt van een antenne komt te wonen. In het elektromagnetische spectrum, waar alle vormen van straling ingedeeld zijn naar de golflengte van de straling, hebben de millimetergolven of extreem hoge frequenties (EHF) een frequentie van 30 gigahertz (GHz) tot 300 GHz met een golflengte van 1 centimeter (cm) tot 1 millimeter (mm). Infrarood licht gaat van 300 Ghz tot 30 terahertz (THz) met een golflengte van 1 mm tot 10 micrometer (µm) en ultraviolet licht (gaat over het zichtbaar licht heen) van 300 THz tot 3 petahertz (PHz) met een golflengte van 1 µm tot 100 nanometer (nm).

Led-verlichting
De lampen worden vervangen door led-lampen. Led-verlichting is veel duurder maar heeft meer branduren dus de prijs is een goede investering en bovendien heeft led-verlichting minder onderhoud nodig door minder storingen. De verwachting is dat led-verlichting ongeveer 20 jaar meegaat zonder dat de lampen vervangen hoeven te worden. Maar inwoners zijn bezorgt over de lantaarnpalen met led-verlichting. Bezorgt over de bijwerkingen m.b.t.:
1.het blauwe licht bij een led-lamp;
2.de giftige stoffen.

1.Het blauwe licht
De Nederlandse gezondheidsraad (GR) verdenkt langdurige blootstelling aan dit ‘blauwe’ licht, een rol te hebben bij het ontstaan van oogaandoeningen, vooral maculadegeneratie (AMD) waarbij het centrale deel van het netvlies wordt aangetast. Ook het Franse Nationaal Gezondsheidsagentschap Anses waarschuwde in 2010 dat het blauwe licht dat leds uitzenden een gevaar voor de ogen kan vormen. Blauw licht, dat dus nodig is voor de witte leds, kan leiden tot een toxische stressreactie voor het netvlies van het oog. Het blauwe licht bereikt grotendeels ongehinderd het netvlies en kan op den duur schade geven zoals:
-leeftijdsgebonden maculadegeneratie (AMD);
-oxidatieve stress in het netvlies (onder de invloed van blauw licht ontstaan zuurstofradicalen die de -cellen kunnen beschadigen of vernietigen).

In oktober 2010 waarschuwde het Franse Nationaal Gezondheidsagentschap Anses eveneens dat kinderen en jonge mensen nog meer risico lopen omdat ze nog middenin de groei zitten en de ogen nog niet in staat zijn om het blauwe licht voldoende te filteren. Ledlichten zijn dus zeker te vermijden op plaatsen waar kinderen komen, zoals schoolgebouwen en ziekenhuizen. Anses haalt ook het risico op verblinding en visueel ongemak aan. Er zijn eveneens meldingen dat leds hoofdpijn kunnen veroorzaken. Bovendien zorgt het blauwe licht er mede voor dat de aanmaak van het natuurlijk hormoon melatonine vermindert. Melatonine regelt o.a. het dag- en nachtritme.

2.Giftige stoffen
In een led-lamp zitten giftige stoffen. Onderzoek door professor Oladele Ogunseitan van het departement Volksgezondheid en Preventie aan de universiteit van Californië, heeft zware metalen aangetroffen die vooral voor mensen die beroepshalve veelvuldig met kapotte led-lampen in aanraking komen, een risico kunnen zijn. De stoffen komen namelijk vrij wanneer de led-lampen stukgaan. Het onderzoeksteam plette een aantal led-lampjes van remlichten, kerstboomlichtjes en verkeerslichten en ontdekten bij de verschillende soorten lood, koper en nikkel. Er was verschil bij verschillende led-lampen maar dat sommige types tot acht keer meer lood bevatten dan wettelijk was toegestaan in Californië, is verontrustend. Professor Ogunseitan raadt ook aan om de led-verlichting in privégebruik, niet bij het gewoon afval te deponeren, maar bij het chemisch afval. Bovendien zijn het grondstoffen die uitgeput raken en bij verwerking de klimaatsverandering in de hand werken.

https://www.detechniekachternederland.nl/article/mobiliteit/infratechniek-verkeer/de-lantaarnpaal-denkt-mee?gclid=Cj0KCQiA-bjyBRCcARIsAFboWg2rVOqBhpJ2bKD0O-C6GYL7IDH9TOG2YRHmHQkHI98LxmYFtndlbyYaAssUEALw_wcB
https://www.infonu.nl/members/beheer/artikelen/wijzigen.php?id=180892