Zendmasten ontvangen en versturen data naar de mobiele telefoon via elektromagnetische velden (EMV) of straling. EMV planten zich door de ruimte via elektrische en magnetische trillingen (oscillaties), net als het licht zicht voortplant via elektromagnetische velden. De EMV (radiogolven of radiofrequentie RF) voor de draadloze communicatie hebben een frequentie van 100.000kilometer (Extremely low frequency) tot 1 millimeter (Extremely high frequency). In Wenen werd in 2006 een onderzoek verricht naar de gezondheid van mensen onder het wonen bij een GSM-900 zendmast of antenne. Een onderzoek dat in 2019 nog actueel is.

GSM 900 netwerken

De aanleg van de tweede generatie (2G) netwerken is in Europa is aan het eind van de 20ste eeuw begonnen. De GSM 900 antenne-installaties zenden uit op een frequentie rond de 900 Mhz. Dit is een hoge frequentie (elektromagnetisch veld of EMV) met het voordeel dat het (digitale) netwerk weinig last heeft van storingen door weersinvloeden. Het GSM 900 netwerk heeft een groter en meer doordringender bereik dan de GSM 1800 MHz. en de ontvangst in de gebouwen is beter zodat er minder masten nodig zijn om een goede dekking te hebben. De normen (richtlijnen) opgesteld in 1998 door de Internationale Commissie voor niet-ioniserende stralingsbescherming (ICNIRP), moeten ervoor zorgen dat de normen in Nederland voor de toegestane EMV, niet overtreden worden.

Normen volgens de ICNIRP voor de GSM zendmast
De toegestane normen voor de GSM 900 en 1800 megahertz zendmasten zijn:

Instelling GSM 900 in microwatt per vierkante meter (µW/m2) en vollt per meter (V/m). GSM 1800 in microwatt per vierkante meter (µW/m2) en vollt per meter (V/m).
Internationale Commissie voor niet-ioniserende stralingsbescherming (ICNIRP) 4.500.000 µW/m2 (41 V/m) 9.000.000 µW/m2 (58 V/m)
Gezondheidsraad Nederland (Gr). Het onafhankelijk wetenschappelijk adviesorgaan voor regering en parlement. 6.500.000 µW/m2) (49 V/m) 17.500.000 µW/m2) (81 V/m)

Waarom wetenschappelijk onderzoek in Wenen 2006

Op het eind van de 20ste eeuw werden in Europa vele GSM zendmasten en antennes geïmplanteerd in een bestaande omgeving. Dit om de draadloze communicatie van de mobiel te verzorgen. Communicatie of data getransporteerd door de elektromagnetische golven (in de volksmond straling). De elektromagnetische velden die niemand, zonder hulpmiddelen, kan zien, ruiken of horen. Dit gaf voor een aantal mensen de vraag of er een reden tot bezorgdheid moest zijn over de mogelijke gezondheidseffecten, door de uitgezonden radiogolven van een GSM zendmast of antennes. Vooral mensen die woonden in de directe nabijheid van een zendmast of antennes voor de mobiele communicatie.

Het onderzoek door H.P. Hutter

In mei 2006 is er dan ook een onderzoek verricht naar het welzijn en de gezondheid van mensen die in de omgeving van zendmasten wonen. (De massale uitrol van UMTS vond iets later plaats na de uitslag van het Cofam II onderzoek of Zwitsers onderzoek 06-06-2006.) Het onderzoek is verricht in de deelstaten Wenen en Kärnten (Karinthië) en wil weten wat de effecten zijn van de GSM 900 zendmast en/of antennes ten opzichte van het welzijn van de bevolking in de nabije buurt. Tien willekeurige GSM-masten worden willekeurig gekozen en het welzijn van 365 huishoudens worden onderzocht. Het onderzoek is verricht door Dr. H.P. Hutter, Dr. H. Moshammer en P. Wallner en Dr. M. Kundi van het Instituut voor Milieuhygiëne van de Universiteit van Wenen.

Milieuhygiëne
Het instituut voor Milieukunde onderzoekt vroege detectie en eventuele preventie van milieurisico’s en gezondheid. Naast academische taken op het gebied van onderwijs en onderzoek, biedt het departement ook advies en informatie aan burgers.

Antennes op daken

Voorselectie van het onderzoek

Een van de voorwaarden om mee te doen aan het onderzoek was dat de 365 willekeurig gekozen inwoners, meer dan één jaar in de buurt woonden van een of meer van de tien masten in de gemeente Wenen of Kärnten. De afstand van de bebouwing tot de zendmasten moest 24 tot 600 meter in de buitenwijk zijn en in het stedelijke gebied 20 tot 250 meter. De onderzoekers kozen alleen plekken uit waar, bij de installatie van de zendmast (of antennes), geen protesten waren geweest.

Geen zorgen in het algemeen over de gezondheid

De onderzoekers vertelden niet tegen de geselecteerde inwoners dat het onderzoek met de zendmasten of antennes van doen hadden, maar dat het ging om een onderzoek naar de invloed van verschillende milieufactoren, waaronder verkeerslawaai, fijnstof en de elektromagnetische velden van zendmasten en antennes. De onderzoekers enquêteerden de mensen en ruim de meeste bewoners maakten zich geen zorgen over de gezondheid. De onderzoekers gingen de stralingsbelasting meten in de slaapkamer en deden een serie cognitieve tests op het lichamelijk welbevinden en slaapkwaliteit.

Relatie tussen zendmasten en het welbevinden van omwonenden gevonden

De stralingsintensiteit (veldsterkte) in het stedelijk gebied had een gemiddelde van 0.02 mW/m2 (microwatt per vierkante meter) en de stralingsintensiteit van de antennes in de buitenwijk had een gemiddelde van 0.05 mW/m2. Ver onder de geldende norm van het ICNIRP. De antwoorden in de enquête gaven aan dat veel inwoners merkten dat hun lichaam niet functioneerde zoals het zou moeten (subjectieve symptomen), en objectieve symptomen (zichtbaar voor anderen) hadden als:
-hoofdpijn tot migraineachtige pijn;

-slaapproblemen;

-concentratieproblemen.

Conclusie van het onderzoek in 2006

Van de gemeten straling in de slaapkamers was in 2006 73 % afkomstig van de zendmasten. De hoofdpijn vertoonde een sterke relatie met de dichtheid van de straling van de GSM zendmasten en hoe dichter het wonen bij de zendmast, hoe intensiever en heviger de klachten werden ervaren. De conclusie van het onderzoek in 2006 was dan ook dat mensen in de directe omgeving van de zendmast klachten hadden die als mogelijke oorzaak ontstaan door de elektromagnetische velden (straling) van de zendmast. Dat de stralingsintensiteit ver beneden de ICNIRP norm lag en sterk nadelige gevolgen had voor het welbevinden.

In 2010

In 2010 werd duidelijk door onderzoek dat menselijke populaties steeds vaker en meer worden blootgesteld aan radio- en microgolven van de draadloze communicatietechnieken. Tijdens een onderzoek met medewerking van Dr. V.G. Khurana en professor L. Hardell zijn tien wetenschappelijke onderzoeken bestudeerd die betrekking hadden op de verspreiding van ziekten onder sommige mensen van de bevolking (epidemiologische onderzoeken). Zeven van de tien studies gaven een associatie aan tussen het wonen in de nabijheid van een basisstation en neurologische klachten bij mensen.

In 2016 aankondiging van het 5G netwerk

De Europese Commissie laat weten dat openbare gebouwen een down- en uploadsnelheid aan burgers van een gigabyte per seconde moeten bieden. Dat alle stadskernen en transportwegen een ononderbroken 5G-dekking moeten bieden. Dat de wereldwijde uitrol in 2020 moet beginnen.

Wat is 5G

5G is de opvolger van 4G. Met 5G kunnen mensen nog sneller internetten en zijn veel smart toepassingen mogelijk zoals zelfrijdende auto’s en internet der dingen (IoT). Dit betekent dat het 5G netwerk veel meer antennes nodig heeft met hogere frequenties (millimetergolven naast radiogolven). Maar door gebruik te maken van millimetergolven gaat het 5G-signaal minder gemakkelijk door muren dan bijvoorbeeld het 4G-signaal en moeten er dus veel meer antennes komen. Antennes die om de 10 tot 12 huizen gebouwd zullen worden en waar de elektromagnetische velden (of straling) tien- tot honderden malen hoger. De uitrol en activering staat wereldwijd gepland in 2020. Bijna alle mensen zullen dan wonen in de nabijheid van een mast of antenne. Betekent dit dat iedereen ziek gemaakt wordt? Wereldwijd?

Bronnen en referenties

  • https://oem.bmj.com/content/63/5/307.abstract
  • https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16621850
  • https://scholar.google.nl/scholar?q=%22Subjective+symptoms%2C+sleeping+problems%2C+and+cognitive+performance+in+subjects+living+near+mobile+phone+base+stations%22+author%3AHutter
  • https://www.jrseco.com/nl/wetenschappelijk-bewijs-elektrogevoeligheid-zendmasten/
  • https://www.stopumts.nl/doc.php/Artikelen/1142/sterke_relatie_tussen_hoofdpijn_en_zendmasten?opsturen=1
  • http://www.gsmhelpdesk.nl/helpdesk/19/gsm-900-netwerken
  • https://www.antennebureau.nl/plaatsing-antennes/aantal-antenne-installaties-voor-mobiele-communicatie
  • https://www.researchgate.net/publication/7158178_Subjective_symptoms_sleeping_problems_and_cognitive_performance_in_subjects_living_near_mobile_phone_base_stations
  • https://www.groene.nl/artikel/bellen-schaadt-cellen