
Van 2G, naar 3G naar4G, 5G en 6G
Terwijl 2G goed is om te bellen en te sms-en, waren techneuten bezig om de volgende stap te ontwikkelen. Het ontwikkelen van een nieuwe generatie duurt ongeveer tien jaar en voor 2026 staat 6G voor de deur. 6G wordt nog niet algemeen gebruikt en de verwachte commerciële uitrol is rond 2030. Organisaties zoals TNO en het Nationaal 6G Testbed in Nederland* werken actief aan de bouwstenen en het testen van 6G-technologieën voor toekomstige toepassingen. TNO en TU Delft, en leveranciers zoals Ericsson, Nokia en Samsung werken aan voorbereiding voor toekomstig 6G-gebruik.
*Het Nationaal 6G Testbed kunnen bedrijven en onderzoekers 6G-technologie testen en innoveren.
Hoe ziet 6G eruit?
6G werkt op terahertzbanden (THz)*. Van 10 terahertz tot 100 gigahertz en levert een maximale gegevenssnelheid van 1000 gigabit/seconde met een luchtlatentie van minder dan 100 microseconden. 6G is 50 keer sneller dan 5G, 100 keer betrouwbaarder en biedt een bredere dekking en ondersteunt tien keer meer apparaten per vierkante kilometer. Voor 6G is dat naar verwachting rond 2030 algemeen. Kortom 6G is deels een evolutie van 5G: nog hogere snelheden, en een nog grotere capaciteit.
*Een terahertz (THz) is een zeer hoge frequentie, gelijk aan één biljoen (10¹²) hertz (1.000.000.000.000 Hz) of 1000 gigahertz (GHz). Terahertz (THz) straling bevindt zich in het elektromagnetisch spectrum tussen microgolven en infrarood licht.
Met 6G ontstaan er nieuwe mogelijkheden, want:
-6G heeft de potentie om veel meer draadloze apparaten van draadloos internet te voorzien dan nu, zonder dat de snelheid daaronder lijdt. Dat is ook nodig, want met de verdere digitalisering van onze samenleving zal ons dataverbruik fors toenemen want 6G is ‘cloud-based’. Cloud-based betekent dat je diensten, applicaties, software en opslag via het internet (de “cloud”) gebruikt in plaats van lokaal op je eigen computer of server; het is een model waarbij rekenkracht en data worden geleverd door externe providers (zoals AWS, Azure) en je betaalt vaak naar gebruik, wat zorgt voor flexibiliteit, schaalbaarheid en minder eigen beheer. Denk aan Google Drive, Dropbox, of Office 365 in plaats van software installeren, waarbij alles online draait. Nieuw is de inzet van kunstmatige intelligentie (AI) om het 6G-netwerk optimaal te benutten en real-time-data verwijst naar onmiddellijk beschikbaar. De International Telecommunication Union (ITU) heeft 6G aangeduid als IMT-2030*, en verwacht de commerciële introductie rond het jaar 2030. De studiefasen zullen naar verwachting rond 2025 van start gaan.
*Als onderdeel van de overkoepelende Internationale Mobiele Telecommunicatie (IMT) werden 6G-technologieën officieel “IMT-2030” genoemd.
Kunstmatige intelligentie (AI)
Kunstmatige intelligentie betekent dat computers steeds slimmer worden en zelf problemen kunnen oplossen. De afkorting die je vaak ziet is AI. Dat komt uit het Engels: artificial intelligence. Met AI wordt het denken van de mens nagemaakt. AI wordt gebruikt door
-virtuele assistenten die vragen beantwoorden, aanbevelingen geven en helpen bij het regelen van dagelijkse routines zijn alomtegenwoordig,
– zelfrijdende voertuigen op basis van AI,
-slimme steden; Ad 1, steden en infrastructuur. Ad 1: Met behulp van slimme thermostaten kunnen we leren om energie te besparen, terwijl ontwerpers van slimme steden hopen om met slimme verkeersregeling connectiviteit te verbeteren en verkeersopstoppingen te verminderen.
Een vorm van AI is ChatGPT
ChatGPT is een andere toepassing van AI. Het is een ’taalmodel’: een systeem dat heel veel tekst van het internet ‘leest’ en die data gebruikt om nieuwe teksten te schrijven. Jij geeft een opdracht en ChatGPT schrijft een volledige tekst voor je. ChatGPT kan o.a;
-gebruikt worden voor artikelen, social media posts, productbeschrijvingen en met behulp van ChatGPT jouw verhaal of boek schrijven,
-in de industrie wordt het mogelijk om (complexe) machines te updaten zoals we gewend zijn van de apps op onze telefoons,
-verkeersstromen bij (onbewaakte) kruispunten veel efficiënter en veiliger te maken, doordat 6G privacy-veilig verkeersdeelnemers kan detecteren,
-invasieve operaties (beeld gestuurde chirurgie(IGS).
Veel van deze nieuwe toepassingen zullen gebruik maken van AI-applicaties die draaien in de 6G-cloud.
3GPP (Third Generation Partnership Project)
3GPP is het wereldwijde consortium dat de standaarden ontwikkelt voor mobiele communicatie (2G, 3G, 4G, 5G, en nu 6G).6G, de zesde generatie is een netwerktechnologie dat nóg sneller, efficiënter en intelligenter is, gebaseerd op de nieuwe 3GPP-specificaties, met als doel terahertz-frequenties te gebruiken voor gigantische snelheden en minimale latentie (vertraging).
Release 18 (Rel-18) is de eerste fase van 5G-Advanced, een belangrijke upgrade van 5G-technologie, ontwikkeld door 3GPP. De nieuwe functies introduceren voor meer geavanceerde toepassingen, zoals betere integratie met satellieten, verbeterde ondersteuning voor IoT, drones, Extended Reality (XR) en AI/ML-gestuurde ontwerpen, en efficiëntere netwerken met als doel de 5G-mogelijkheden uit te breiden naar vrijwel alle apparaten en use-cases.
Bij het definiëren van een mobiele generatie zijn verschillende organisaties betrokken. Omdat 6G nu al veel meer aandacht heeft dan bij eerdere generaties, zijn er ook veel meer samenwerkingsorganen en partijen die input willen leveren. De internationale tele+communicatie unie (ITU) realiseert een visie voor IMT-2030 (6G) en bepaalt de doelstellingen voor deze nieuwe generatie. Vervolgens wordt door 3GPP, waarin operators, kennisinstituten en leveranciers samenwerken, de technische standaarden verder uitgewerkt. Dit doen zij door middel van releases.
Release 15 was de eerste 5G standaard, die ondertussen met R16 en R17 meer functies heeft gekregen. Release 18 is begin 2024 beschikbaar gekomen en De bijeenkomst zal een cruciaal moment markeren, waarop de eerste concepten vorm beginnen te krijgen en uitkristalliseren tot een routekaart voor de toekomst. Daarna duurt het nog ongeveer 1 tot 2 jaar voordat de standaard is omgezet in producten, tenzij operators er hoge prioriteit aan geven. Zoals nu gepland, zal in Release 20 worden gestudeerd over 6G technologie. Het is de verwachting dat Release 21 de eerste 6G standaard zal zijn, die ergens in 2028 of 2029 wordt afgerond. De overgang van Release 20 naar Release 21.
Release 21 is een cruciale fase voor met name 6G.Men denkt dat daarna, in 2030, dat de eerste commerciële netwerken live kunnen gaan. Tussendoor moet ook nog over het 6G spectrum* worden besloten op de World Radio Conferences (WRC) die in 2023 en 2027 plaatsvinden.
*6G spectrum: 6G zal bestaan uit een brede, meerlaagse fusie van spectrum, die het huidige raster van lage-, midden- en millimetergolfbanden (mmWave) omvat, ondersteund door nieuwe frequentiebanden in het cruciale centimetergolfbereik (cmWave), met hoge capaciteit en dekking, 1n het complementaire sub-terahertzbereik (sub-THz),
De World Radiocommunication Conferences (WRC) zijn belangrijke internationale vergaderingen van de International Telecommunication Union (ITU) die elke vier jaar plaatsvinden om de radiofrequentieverdeling te regelen, waarbij WRC-23 plaatsvond in Dubai (Nov/Dec 2023) en WRC-27 gepland staat voor Shanghai, China (18 okt – 12 nov 2027), gericht op toekomstige technologieën zoals 6G en ruimtecommunicatie.
6G-toepassingen zullen waarschijnlijk zo’ n 3 GHz aan extra breedbandspectrum vereisen, iets wat met het huidige netwerk niet volledig kan worden gedekt. Om dit tekort op te vangen en de vereiste prestaties voor toekomstige toepassingen te bereiken, is het cmWave-bereik tussen 7 en 15 GHz naar voren gekomen als de optimale aanvulling op het huidige netwerk. CmWave: 7 – 15 GHz
CmWave-banden zullen essentieel zijn voor toekomstige 6G-netwerken. Omdat ze dicht bij het huidige middenfrequentiebereik liggen, bieden ze goede propagatie-eigenschappen voor toepassingen die een breed dekkingsgebied met hoge capaciteit vereisen.
Sub-THz: 90 – 300 GHz. Dankzij het unieke vermogen om zeer hoge datasnelheden te leveren, kan sub-THz-communicatie extreme snelheden en lage latentie mogelijk maken die nodig zijn voor de meest veeleisende 6G-toepassingen, zoals professionele holografische communicatie met hoge resolutie en machine-naar-machine-interactie.
6G zal uitzonderlijke prestaties en een multifunctioneel platform bieden en nieuwe mogelijkheden ontsluiten voor de telecomsector, de technologiesector, de bredere industrie en de maatschappij.
Om dit allemaal mogelijk te maken, zal 6G veel functie’ s erbij krijgen zoals:
-Een extreem lage latency,
-Positiebepaling tot 1 centimeter nauwkeurig,
-Het stroomgebruik naar beneden doen halen,
-Het hergebruik van materialen,
-Drones in de stratosfeer (HAPS) en satelliet communicatie.
Foto; file:///J:/Afbeeldingen/sateliet%20internet
https://www.ericsson.com/en/6g
https://androidworld.nl/achtergrond/6g-dit-is-wat-je-ervan-kunt-verwachten/
Reacties door Ria Luttikhold